employment.az employment.az

Dərc olunma tarixi

19.05.2026 Fərdi İnkişaf

Baxış sayı

eye 5

Oxunma müddəti

clock 5 dəq

Sosial mediadakı 'Uğur İllüziyası' və pərdəarxası reallıq: Rəqəmsal Teatrın Son Pərdəsi

Müasir iş dünyasının preambulası artıq ofislərdə deyil, sosial media platformalarının lentində (feed) yazılır. Hər gün smartfonlarımızın ekranını yuxarı-aşağı vərəqləyərkən eyni rəqəmsal tamaşanın şahidi oluruq: Yeni milyonluq investisiyalar alan startaplar, 20-li yaşlarının əvvəlində "Global Senior Director" statusu alan mütəxəssislər, günə səhər saat 05:00-da buzlu qəhvə və yoqa ilə başlayıb, gün ərzində 5 fərqli qitədəki layihəni idarə edən və heç vaxt tükənməyən (burnout olmayan) "super-insanlar"...

Ekrana baxırıq, öz masamızdakı bitməyən sənəd yığınına, soyumuş çayımıza, qanayan gözlərimizə nəzər salırıq və daxili mental səsimiz o qaçılmaz, dağıdıcı sualı pıçıldayır: "Hər kəs bacarır, hər kəs uçur. Bəs mən harda səhv edirəm? Niyə mən yerimdə sayıram?"

Gəlin rəqəmsal maskaları çıxaraq və tamamilə dürüst olaq: Biz sosial mediada insanların real həyatını, real bizneslərini görmürük. Biz onların sadəcə "Uğur İllüziyası"nı – reallığın tonlarla filtrdən keçmiş, estetik qaydalarla montaj olunmuş və çətinliklərdən təmizlənmiş 15 saniyəlik parlaq fraqmentlərini izləyirik. Biz rəqəmsal bir teatrın tamaşaçılarıyıq.
1. Səhnədəki uğur, pərdəarxasındakı xaos: Danışılmayan qaranlıq tərəf

İnsan psixologiyası elə proqramlaşdırılıb ki, biz qəhrəmanlıq hekayələrini sevirik. Alqoritmlər də bunu bilir. Heç kim LinkedIn-də və ya digər platformalarda bu cür dürüst statuslar paylaşmır:

  • "Bu gün rəhbərliklə vizyon fərqliliyinə görə elə bir mübahisəm düşdü ki, idarə heyətinin tualetində gizlənib 20 dəqiqə ağladım və istefa ərizəmi yazmamaq üçün özümü çətin saxladım."

  • "Aylarla üzərində gecə-gündüz işlədiyimiz, investorlara təqdim etdiyimiz o möhtəşəm reklam kampaniyası büdcəni tamamilə batırdı və biz şirkətin ən strateji müştərisini rəqibə uduzduq."

  • "Xəbər saytlarında şəkli manşet olan, milyonluq maliyyələşmə alan o startap əslində pərdəarxasında növbəti ayın işçi maaşlarını hansı kreditlə ödəyəcəyini bilmir və hər gecə iflas qorxusu yaşayır."

    Biz yalnız səhnədəki bəzəkli geyimləri və ritmik rəqsi görürük. Amma o rəqsi edə bilmək üçün topuqları qanayan, oynaqları zədələnən, antidepressantlarla ayaqda qalan insanlardan heç kim bəhs etmir. Uğur hekayələri qələmə alınanda xroniki stress, panik ataklar, parçalanan ailə münasibətləri və dərin tükənmişlik sindromu (burnout) qəsdən tarixdən silinir. Çünki rəqəmsal dünya zəifliyi, qorxunu və uğursuzluğu sevmir; o, yalnız və yalnız "qalibiyyət" mifini satır. Biz isə bu mifi gerçəklik süzgəcindən keçirmədən qəbul edirik.

    2. Müasir dövrün kollektiv yalanı: "Çox işləmək" (Hustle Culture) xəstəliyi

    Sosial media korporativ mühitə toksik bir ideologiya aşılayıb: "Əgər həftədə 80 saat işləmirsənsə, şənbə-bazar günlərini layihələrə qurban vermirsənsə, kifayət qədər istəkli deyilsən və uğursuzluğa məhkumsan." Bu yanaşma insanları səmərəli etmir, sadəcə onları yaradıcılıqdan məhrum olunmuş, hər an partlamağa hazır olan əsəbi robotlara çevirir.

    Əsl peşəkarlıq ofisdə gecələmək, stolun üzərində yatmaq və masanı sənəd rəflərinə çevirmək deyil. Bu, qəhrəmanlıq yox, idarəetmə savadsızlığıdır. Əsl peşəkarlıq — müasir texnoloji alətlərdən, düzgün biznes avtomatlaşdırma sistemlərindən və süni intellektin gücündən istifadə edərək, başqalarının 8 saata güclə çatdırdığı mexaniki işi 2-3 saatda bitirməkdir. Qalan vaxtı isə strateji düşüncəyə, mental sağlamlığa, ailəyə və həqiqi fərdi inkişafa ayıra bilmək mədəniyyətidir.

    Bəli, o heyranlıqla izlədiyiniz və "bu adam hər şeyə necə zaman tapır?" dediyiniz o yüksək səmərəli idarəçilər sizdən fiziki olaraq daha çox işləmirlər. Onların sutkasında da 24 saat var. Fərq burasındadır ki, onlar prosesin içində boğulmurlar, onlar prosesi yuxarıdan idarə edirlər. Onlar uzun çat yazışmalarını analiz etməyi, rutin email cavablandırmağı, CRM-dəki dataları əllə köçürməyi və iclas xülasələri yazmağı öz üzərlərindən atıblar. Bu işləri onların əvəzinə Bitrix24 CoPilot kimi süni intellekt köməkçiləri və ağıllı sistemlər həll edir. Onlar rutinin köləsi deyil, sistemin memarıdırlar.

    3. Psixoloji bataqlıq: Müqayisə tələsindən necə sağ çıxmalı?

    Əgər bu rəqəmsal parıltının və süni uğur yarışının sizi peşəkar depressiyaya salmasını, özünüzə olan inamınızı qırmasını istəmirsinizsə, daxili mentalitetinizə bu 3 qızıl qaydanı birdəfəlik həkk etməlisiniz:

    1. Öz başlanğıc sahənizi başqasının zirvəsi ilə müqayisə etməyin: Siz vizual olaraq kiminsə yalnız filmin yekun akordlarını (Hollywood finalını) görürsünüz. Sizin bu gün atdığınız çətin 1-ci addım, onun illər öncə keçdiyi və gizlətdiyi ağrılı 100-cü addımın nəticəsidir. Müqayisə yalnız şəxsi inkişafı öldürür.

    2. Nəticənin parıltısına yox, arxadakı mühəndisliyə baxın: Kiminsə nə qədər qazandığına və ya hansı titulu aldığına deyil, o nöqtəyə gələrək öz işini necə yüngülləşdirdiyinə, hansı alətləri, hansı nümayəndəliyi (delegation) və hansı metodologiyanı tətbiq etdiyinə fokuslanın. Uğuru təqlid etməyin, uğurun arxasındakı sistemi kopyalayın.

    3. "Məşğul" (Busy) olmağı yox, "Səmərəli" (Productive) olmağı seçin: Günün sonunda nə qədər çox yorulduğunuz, neçə saat klaviaturaya vurduğunuz heç bir biznes menecerinə və investoruna maraqlı deyil. Səhər ofisə girib axşam zombi kimi çıxmaq uğur göstəricisi deyil. Uğur – minimal enerji və ağıllı planlama ilə şirkətə və öz karyeranıza hansı real, ölçülə bilən dəyəri qazandırmağınızdır.

    Sosial medianın neon işıqları və saxta təbrikləri gözünüzü qamaşdırmasın. Real iş həyatı, real biznes və real uğur hər zaman daha mürəkkəb, daha xaotik, bəzən darıxdırıcı, amma hər zaman daha çox öyrədicidir. Ekrandakı o saxta mükəmməllik yarışında qaçmağı dayandırın. Özünüzü başqalarının rəqəmsal profillərinə görə sorğulamayın.

    Bu gün noutbuku bağlamazdan əvvəl özünüzə bir peşəkar yaxşılıq edin: "Mən bu gün hansı lazımsız rutin işi gördüm və sabah bunu texnologiyaya necə ötürə bilərəm?" sualını verin. Çünki əsl uğur, saatlarla masaya zəncirlənmək deyil; əsl uğur, sistemlərin rəqəmsal olaraq sizin üçün işlədiyi, sizin isə insan olaraq strateji qərarlar verib həyatı idarə etdiyiniz andır.

heart save
Yazar
  • İstifadəçi adı:

    kaizen
  • Ad Soyad:

    Kaizen.az
  • Məqalə sayı:

    204

Əlaqəli məqalələr

paper-1-img
CV hazırlayarkən nələrə diqqət yetirməli

07.03.2021

Fərdi İnkişaf

Günümüzün qlobal problemlərindən biri: - CV göndərirəm lakin heç bir vakansiyadan geri dönüş almıram. Niyə? Bunun əsas səbəblərindən biri CV-nin düzgün hazırlanmaması və əsas məqamlara diqqət yetirilməməsidir. Bu məqalədə sizlər üçün CV-də hansı məsələlərə diqqət yetirməli olduğunuzu addım-addım qeyd etmişik.

paper-1-img
Ən Yaxşı 10 Effektiv Öyrənmə Yolları

07.03.2021

Fərdi İnkişaf

Effektiv öyrənmə yolları hansılardır. Gəlin sizinlə 10 effektiv öyrənmə yollarını öyrənək.

paper-1-img
Xarici Dil Üçün 5 Tətbiqi Proqram

07.03.2021

Fərdi İnkişaf

Günümüzdə xarici dil öyrənmə prosesini asanlaşdırmaq üçün bəzi tətbiqi proqramlardan istifadə edə bilərik. Bəs bu tətbiqi proqramlar hansılardır?